حقوق خانواده در رساله حقوق امام سجاد(ع)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

دکتری ادیان و عرفان

10.22081/rt.2021.69741

چکیده

از نگاه اسلام رعایت حقوق خویشان و نیکی به آنها به‌ویژه پدر و مادر، از راه‌های رسیدن به قرب الهی است.[1] امام حسین(ع) فرموده است: «اِبدَأ بِمَن تَعُولُ: اُمَّکَ، اَباکَ، اُختَکَ، اَخاکَ، ثُمَّ اَدنَاکَ فَاَدنَاکَ؛[2] [در رعایت حقوق خویشاوندی] از خانواده خود آغاز کن: نخست به مادرت، پدرت، خواهرت، برادرت؛ سپس با رعایت مراتب نزدیکان، هر یک به تو نزدیک‌ترند». حقوق خانواده که بخشی از حق‌الناس به شمار می‌رود، به دو قسم مالی و آبرویی تقسیم می‌شود. در حقوق مادی، شخص باید به اموال دیگران احترام بگذارد و بدون اذن در آنها تصرف نکند. در حقوق آبرویی، شخص نباید کاری کند که موجب هتک حرمت والدین، همسر، فرزندان و یا دیگران شود. امام باقر(ع) فرموده است: «در معراج پیامبر اکرم(ص) از خداوند سؤال کرد: پروردگارا! منزلت مؤمن در نزد تو چگونه است؟ خداوند فرمود: یَا مُحَمَّدُ مَنْ أَهَانَ لِی وَلِیّاً فَقَدْ بَارَزَنِی بِالْمُحَارَبَةِ وَ أَنَا أَسْرَعُ شَیْ‏ءٍ إِلَی نُصْرَةِ أَوْلِیَائِی؛[3]هر که به دوستی از من اهانت کند، آشکارا به جنگ من آمده و من به‌ یاری دوستانم، از هر چیز شتابان‌ترم». این روایت، درباره به اهانت به مؤمن و بردن آبروی اوست. اگر مصداق مؤمن پدر، مادر، همسر، یا فرزند انسان باشد، گناهش بزرگ‌تر خواهد بود.



[1]. عبدالله جوادی آملی؛ مفاتیح الحیاه؛ ص 209.


[2]. محمد بن محمد مفید؛ الاختصاص؛ ص 219.


[3]. محمد بن یعقوب کلینی؛ الکافی؛ ج ۲، ص ۳۵۲.

کلیدواژه‌ها